Wageningen

Vlinder in Wageningen

Eindelijk heb ik een uitgebreid bezoek gebracht aan Wageningen. Samen met R en haar moeder zijn we in de auto gestapt en naar Wageningen gereden.

Bij binnenkomst in het dorp vallen de grote silo’s en gebouwen van het voor- malig SML-bedrijf  gelijk op. Op de kruising staat links ook nog een groot standbeeld van een slavin met afgehakte borst. Dit standbeeld is in 1973 geplaatst ter herinnering aan de afschaffing van de slavernij.

We zijn linkaf gegaan en naar de ingang van het SML terrein gereden. Ondanks dat het bedrijf failliet is en niet meer in werking, mogen we het terrein niet op.

SML hoofdgebouw

Later hoor ik van een oom van R dat er nog steeds veel papieren en materialen liggen. Deze oom vertelde onder het genot van een  glas ijskoud cola dat de SML in de jaren ’90 failliet is gegaan. Tot de onafhankelijkheid was het bedrijf in handen van de Nederlanders. Er werd toen goed voor iedereen gezorgd en er was voldoende werk. Het dorp was erg rijk en het was een voorrecht om er te wonen en te werken.

Straatbeeld Wageningen

Het dorp was wel opgedeeld langs etnische lijnen. De Nederlandse stafmede-werkers woonden in één deel van het dorp en hadden hun eigen sociale voorzieningen, in een ander deel woonden de Javanen met hun eigen verenigingen en in een derde deel woonden de Hindoestanen. Na de onafhankelijk kwam de SML in handen van de politiek, zoals deze oom ons vertelt. Het functioneren van het bedrijf draaide niet meer om het behalen van zoveel mogelijk winst, maar het tevreden stellen van hongerige politici. Steeds weer hoor ik de verhalen over de tonnen rijst die naar ministers en partijbonzen zijn gegaan. Hoe er machines zijn verdwenen uit het bedrijf etc… Voor de bewoners is het kapotgaan van de SML niet zozeer gebeurd door slecht management, maar doordat de politiek zich ermee ging bemoeien. Men heeft dan ook geen vertrouwen in staatsbedrijven. Voor hen staat een staatsbedrijf voor een politiek bedrijf. Nu staat het dorp er dan ook verwaarloosd bij.

Verwaarloosde woning

Na het bekijken van de SML gebouwen, rijden we door het dorp. Midden in het dorp is een groot groen veld. Op het veld staan verschillende speeltoestellen voor kinderen en midden op het veld staat een groot rood kunstwerk. Op het eerste oog nogal onduidelijk, maar ook hierbij was de oom weer behulpzaam. Het beeld staat voor het samenwerken van de mensen aan een gemeenschappelijk einddoel. Als dat gebeurd, dan is er succes.

We rijden het dorp nog wat verder door. Komen langs een laag wit gebouw, dat naast de polikliniek staat. We denken dat dat het ziekenhuis, maar vonden het nogal raar dat het gehele gebouw leeg stond. Het was een mooi laag wit gebouw met donkergekleurde houten deuren. Later hoorden we dat dit het hotel ‘de wereld’ is. Ik begrijp nu waarom de mensen van te voren moeten bellen. Later hoor ik ook een verhaal over de eigenaar van dit hotel en hoe hij aan het bezit is gekomen. Laat ik het erbij houden dat hij bevriend was met een bepaald politiek persoon, die het aan hem heeft gegeven….

Voormalig Bruynzeel woning

We rijden nog wat rond in het dorp. Komen langs mooie Bruynzeel woningen(houten woningen op palen), verwaarloosde woningen, arbeidershuisjes en een enkele supermarkt. Een deel van het dorp is geasfalteerd, maar veel wegen zijn nog van zand.

De oom bij wie we op bezoek gingen, woonde prachtig. Hij heeft een Bruynzeel woningen met op het achtererf een grote moestuin. In de voortuin stonden verschillende fruitbomen en aan de weg had hij bananenbomen en cassaveplanten geplant. Een zalig plekje in het paradijs. Maar deze oom zit wel thuis na ruim 30 jaar voor de SML te hebben gewerkt. Wat hij nu doet, weet ik niet. In het dorp zijn geen werkvoorzieningen of andere bedrijven actief. De grote bananenplantage (nu in overheidshanden en dus in financiele problemen) is in de buurt, waar nog enkele bewoners werken. Andere bewoners hebben ruim een jaar geleden een rijstareaal gekregen en zijn weer rijst aan het verbouwen. Dit was een goed initiatief van de overheid om ex-medewerkers van SML een deel van de rijstvelden te geven.

dwt foto/Beta Debidien

Aan één ding hadden ze niet gedacht en dat was dat de rijstvelden zwaar verwaarloosd waren doordat ze jarenlang niet zijn gebruikt. Om het weer geschikt te maken voor rijstbouw betekent dit veel tijd en kapitaal, wat veel kleine boeren niet hebben. Afgelopen week stond nog een verhaal in de Ware Tijd dat de wegen ook niet goed zijn, waardoor de boeren hun rijst in grote zakken van het veld moeten dragen over een kleine balk moeten lopen om het in een vrachtwagen te laten. De vrachtwagens kunnen namelijk niet bij het veld komen. Op de terugweg naar Nickerie zien we hen de rijstzakken naar hun trucks dragen.

Elke keer kijk ik ook scherp naar de kanalen langs de weg in de hoop daar nog een grote kaaiman te spotten. Raar idee hoor om zo langs de weg kaaimannen tegen te komen.